نقش شخصیت معلم و محیط آموزشی در تحقق اهداف آموزش معارف اسلامی
کد مقاله : 1474-5THEOCONF
نویسندگان
امیر محمد علائی فرادنبه1، محمد رضا کیانی بروجنی *2، محمد مهدی نصر3
1دانشجو کارشناسی آموزش الهیات اداره کل آموزش و پرورش استان چهارمحال و بختیاری
2دانشجو کارشناسی آموزش ابتدایی اداره کل آموزش و پرورش استان چهارمحال و بختیاری
3دانشجو کارشناسی، آموزش الهیات، اداره کل آموزش و پرورش استان چهارمحال و بختیاری
چکیده مقاله
آموزش معارف اسلامی، به‌عنوان یکی از ارکان اساسی نظام تعلیم‌وتربیت، صرفاً فرآیندی مبتنی بر انتقال مفاهیم دینی و اعتقادی نیست، بلکه پدیده‌ای چندبعدی است که تحت تأثیر عوامل انسانی و محیطی متعددی شکل می‌گیرد. در این میان، شخصیت معلم و ویژگی‌های محیط آموزشی، اعم از ابعاد فیزیکی، فرهنگی و اجتماعی، نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت و اثربخشی این نوع آموزش ایفا می‌کنند. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی، به بررسی نقش شخصیت معلم، محیط فیزیکی مدرسه و بستر فرهنگی–اجتماعی در فرایند آموزش معارف اسلامی می‌پردازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که شخصیت معلم، شامل مؤلفه‌هایی چون تعهد دینی، الگوی رفتاری، مهارت‌های ارتباطی و باورمندی عملی، به‌مثابه مهم‌ترین عنصر اثرگذار در آموزش معارف اسلامی عمل می‌کند و می‌تواند حتی محدودیت‌های محیطی را تا حدی جبران نماید. همچنین، محیط فیزیکی مناسب با کارکردهای آموزشی، در کنار فضای فرهنگی و اجتماعی همسو با ارزش‌های اسلامی، زمینه‌ساز تعمیق یادگیری، درونی‌سازی مفاهیم دینی و افزایش انگیزه فراگیران می‌شود. در مجموع، نتایج نشان می‌دهد که تحقق اهداف آموزش معارف اسلامی، مستلزم نگاهی جامع به تعامل میان معلم، محیط آموزشی و زمینه‌های فرهنگی–اجتماعی است و غفلت از هر یک از این عوامل، می‌تواند به سطحی‌سازی آموزش دینی بینجامد.
کلیدواژه ها
آموزش معارف اسلامی؛ شخصیت معلم؛ محیط فیزیکی مدرسه؛ محیط فرهنگی–اجتماعی؛ تعلیم‌ وتربیت دینی؛ اثربخشی آموزشی
وضعیت: پذیرفته شده