کارکرد نظریات اخلاق هنجاری در سپهر تربیت اخلاقی دانش آموزان
کد مقاله : 1388-5THEOCONF
نویسندگان
سید مازیار حسینی *
گروه آموزش معارف اسلامی، دانشگاه فرهنگیان، گیلان، رشت Islamic Education Department, Farhangian University, Gilan, Rasht
چکیده مقاله
این پژوهش با هدف تبیین نقش نظریه‌های اخلاق هنجاری (وظیفه‌گروی، نتیجه‌گرایی و فضیلت‌محوری) در ارتقای تربیت اخلاقی ـ اجتماعی دانش‌آموزان انجام شده است. مطالعه حاضر با رویکردی تحلیلی، مبانی نظری هریک از این رویکردهای اخلاقی را با اهداف تربیت اخلاقی و اجتماعی در نظام آموزشی می‌سنجد و ظرفیت آن‌ها را برای پشتیبانی از تربیت دینی بررسی می‌کند. نتایج نشان می‌دهد که هر یک از این نظریه‌ها می‌توانند در شکل‌دهی ابعاد مختلف تربیت اخلاقی نقش‌آفرین باشند: وظیفه‌گرایی با تأکید بر پای‌بندی به اصول و قوانین اخلاقی، زمینه‌ساز تقویت انضباط، مسئولیت‌پذیری و احترام به حقوق دیگران است؛ نتیجه‌گرایی از طریق توجه به پیامدهای فردی و جمعی رفتار، همدلی، همکاری و توان حل تعارض را توسعه می‌دهد؛ و فضیلت‌گرایی با پرورش خصایص اخلاقی‌ای چون عدالت، شجاعت و مهربانی، به درونی‌سازی ارزش‌ها و شکل‌گیری شاکلۀ اخلاقی کمک می‌کند. برآیند این سه رویکرد، الگویی جامع برای تربیت اخلاقی ـ دینی فراهم می‌سازد که در آن دانش‌آموزان نه‌تنها به قواعد و مسئولیت‌های اجتماعی پایبندند، بلکه پیامدهای اعمال خویش را در چارچوب خیر جمعی سنجیده و با تکیه بر منش نیک، گامی مؤثر در شکل‌گیری جامعه‌ای اخلاق‌محور برمی‌دارند.
کلیدواژه ها
کلیدواژه ها: اخلاق هنجاری، تربیت اجتماعی، مسئولیت پذیری، قواعد اجتماعی
وضعیت: پذیرفته شده